Մարիաննա Խաչատրյանի բլոգ

1.Համեմատե՛ք կոտորակները

7/6 < 5/3
2/3 > 1/2
21/22 > 32/33
15/17 < 21/20
2.Գրե՛ք այն բոլոր բնական թվերը, որոնք աստղանիշի փոխարեն տեղադրելու դեպքում կստացվի ճիշտ անհավասարություն

• 6/5 < 13/5
• 1/5 < 2/5
• 4/7 > 3/7
• 1>4/4

3.Արդյո՞ք միշտ է անկանոն կոտորակը մեծ կանոնավոր կոտորակից: Բերեք մի քանի օրինակներ:

4/5, 11/10, 100000/56.

4.Գրե՛ք 7/10-ից մեծ այն բոլոր կոտորակները, որոնց համարիչը 7 է:

13/7.

6.Գրե՛ք 17/9-ից փոքր բոլոր այն կոտորակները, որոնց հայտարարը 9 է:

100/9

7.Լրացրե՛ք աղյուսակը:

Գումարելի	3/8	5/24	37/81	61/72	39/45	82/81
Գումարելի	11/18	9/16	5/27	17/48	16/25	71/36
Գումար	71/72	37/48	52/81	173/144	339/225	967/324

Ամպերր տարբերակում են րստ իրենց արտաքին տեսքի և բարձրութ­յան: Կան ամպերի տասնյակ տեսակներ, սակայն առանձնացնում են երեք հիմնական խումբ՝ կույտավոր (առաջացնում են տեղատարափ անձրև ու կարկուտ), շերտավոր (առաջացնում են մանրամաղ անձրև կամ ձյուն) և փետրավոր (տեղումներ չեն առաջացնում):
Մթնոլորտի շերտերն են ներքնոլորտ, վերնոլորտ և արտաքին ոլորտ։ Մենք ապրում և ստեղծագործում ենք ներքնոլորտային շերտում։
Մթնոլորտի կողմից Երկրի մակերևույթի և դրա վրա գտնվող առար­կաների վրա գործադրած ճնշումը կոչվում է մթնոլորտային ճնշում։ Մթնոլորտային ճնշումը չափում են ճնշաչափ (բարոմետր) կոչվող սար­քով, որր լինում է սնդիկային և մետաղային՝ աներոիդ (առանց հեղուկի):
Տարբերում են քամու հետևյալ տեսակները՝ մուսոններ, լեռնահովտային քամիներ, պասսատներ, բրիզներ: Իրեն ուղղությունը չի փոխում պասսատները։
Երբ օդն սկսում է հագենալ ջրային գոլորշիներով, և ջերմաստիճանր նվազում է, մթնոլորտում գտնվող ջրային գոլորշիներր խտանում են, ինչի հետևանքով առաջանում են ձյուն և անձրև:

Այն բառերը, որոնք ցույց են տալիս գոյականի հատկանիշը, կոչվում են ածականներ, օր.`խոշոր աչքեր, բարի ժպիտ, փոքրիկ տուն…

Ածականները պատասխանում են ինչպիսի՞, որպիսի՞ հարցերին: Ինչպիսի՞ երեխա- չարաճճի երեխա, ինչպիսի՞ շենք-բարձրահարկ շենք….

1.Գրիր տրված գոյականներից յուրաքանչյուրին բնորոշող
երեք ածական։
Նկար-գեղեցիկ նկար, մեծ նկար, փոքր նկար։

Այգի-մաքուր այգի, մեծ այգի, կանաչ այգի։

Ծաղիկ-քնքուշ ծաղիկ, կարմիր ծաղիկ, հին ծաղիկ։

Գիրք-հետաքրքիր գիրք, մեծ գիրք, վարդագույն գիրք։

Գորգ-նախշերով գորգ, կարմիր գորգ, Հայկական գորգ։

2.Լրացրու նախադասությունները` ընդգծված գոյականներին տալով  հետևյալ ածականներից որևէ մեկը՝վաղեմի, գազազած, կանաչապատ, անսպառ, փոքրամարմին, ստվերախիտ:

Աղջիկը փոքրամարմին անհանգիստ շուրջն էր նայում: Ձիավորները սրարշավ հասան մի կանաչապատ դաշտավայր:
Երջանկություն անսպառ պատել էր պատանու սիրտը: Ամբոխը  գազազած հոծ խմբերով մոտեցավ կալվածատիրոջ տանը: Ճամփորդները հասան մի ստվերախիտ անտառ և սպասեցին իրենց ուղեկցին: Ընկերները վաղեմիփոքրիկ առիթով վիճել էին և բաժանվել իրարից:

3.Դուրս գրիր բոլոր ածականները:

Առավոտյան պայծառ արևը շողում էր կապտավուն երկնքում: Սառնորակ ու մաքուր օդում տարածվել էր երփներանգ ծաղիկների արբեցնող բույրը: Անահիտը հագավ վարդագույն վերնաշապիկը, դրեց ճերմակ գլխարկը ու երջանիկ ժպիտով դուրս նայեց կիսաբաց լուսամուտից: Շուրջբոլորը սավառնում էին թռչունները՝ գարնան հիասքանչ օրով խենթացած:

Պայծառ, կապտավուն, սառնորակ, մաքուր, երփներանգ, արբեցնող, վարդագույն, ճերմակ, երջանիկ, կիսաբաց, հիասքանչ, խենթացած։

4.Հետևյալ գոյականներից ստացիր ածականներ և գրիր:

Հնություն-հին, մեծություն-մեծ, լավություն-լավ, երջանկություն-երջանիկ, հնչեղություն-հնչեղ, ագահություն-ագահ, ստորություն-ստոր, հաջողություն-հաջողակի, լայնություն-լայն, երկարություն-երկար:

Ածականի համեմատության աստիճանները

Կան ածականներ, որոնց ցույց տված հատկանիշը համեմատելի է: Համեմատության աստիճանները երեքն են՝ դրական, բաղդատական, գերադրական:

Դրական սատիճանում բառն իր ուղիղ ձևն ունի, օրինակ՝ լավ, բարի, գեղեցիկ…

Համեմատական աստիճանում այն համեմատվում է մեկ այլ հատկանիշի հետ, որի համար օգտագործում ենք ավելի, պակաս բառերը, օրինակ` ավելի լավ, ավելի բարի, պակաս գեղեցիկ…

Գերադրական աստիճանում ածականը ցույց է տալիս մի այնպիսի հատկանիշ, որը բոլորից լավն է: Կազմվում է ամենա բառի կամ գույն ածանցի միջոցով,  օրինակ` ամենալավ կամ լավագույն, ամենագեղեցիկ կամ գեղեցկագույն, ամենաբարի…

Կատարիր առաջադրանքները

Հետևյալ ածականները եթե հնարավոր է դրեք համեմատության երեք աստիճաններով՝ Մաքուր-ավելի մաքուր-ամենա մաքուր, հին-ավելի հին-ամենա հին, կարմիր-կարմիր-կարմիր, դաժան-ավելի դաժան-ամենա դաժան, կարճ-ավելի կարճ-ամենից կարճ:

Դուրս գրել ածականները և գոյականները:

Հրամանատարը հասավ սիրելի ընկերներին, որպեսզի երկրորդ անգամ փրկի նրանց վտանգից: (3 գոյական, 1 ածական)

Գոյականներ-հրամանատար, ընկերներ, վտանգ։

Ածականներ-սիրելի։

Երբ հեռվում հանգչեցին վերջին լույսերը, փոքրիկ Անահիտը երկու անգամ շշուկով ասաց: (3 գոյական, 2 ածական)

Գոյականներ-Անահիտ, շշուկ, լույս։

Ածականներ-փոքրիկ, վերջին։

Ես սիրում եմ հորդառատ անձրևը. այն իմ մեջ հաճելի հիշողություններ է արթնացնում: (2 գոյական, 2 ածական)

Գոյականներ-անձրև, հիշղություն։

Ածականներ-հորդառատ, հաճելի։

Առաջին անգամն էր, որ նա ջերմ սեր էր զգում կրտսեր քրոջ` Մարգարիտի հանդեպ: (3 գոյական, 2 ածական)

Գոյականներ-սեր, քույր, Մարգարիտ

Ածականներ-ջերմ, կրտսեր։

Նա հարյուր հատ գունավոր ծաղիկներ էր ուզում, որպեսզի դրանցով զարդարեր գեղեցիկ զույգի հարսանեկան տոնը: (2 գոյական, 3 ածական)

Գոյականներ-ծաղիկ, տոն։

Ածականներ-գունավոր, գեղեցիկ, հարսանեկան։

Երկու այծ
Երկու կամակոր այծ դեմ առ դեմ եկան մի նեղ գերանի վրա, ուր կամուրջ էր ձգված մի
գետակի վրա:
Երկուսը միանգամից չէին կարող անցնել այդ նեղ կամուրջով. պետք է նրանցից մեկը ետ
կանգներ և մյուսին ճանապարհ տար:

• Դու ետ գնա, որ ես անց կենամ, – ասաց մեկը:
• Ինչո՞ւ դու ետ չես քաշվում, քան թե ինձ ես առաջարկում, – պատասխանեց մյուսը:
• Քեզ ասում եմ, ետ քաշվիր, առաջ ես եմ բարձրացել կամրջի վրա:
• Ներողություն կանես: Գիտե՞ս ում հետ ես խոսում, որ դեռ բարկանում էլ ես:
  Այծերը ճակատ ճակատի զարկեցին, իրար գլուխ պատռեցին, և վերջը երկուսն էլ
  կամուրջից սայթաքեցին, ջուրը թափվեցին:

Ածական

Կամակոր

Նեղ

Ձգված

14/7+85/7=99/7

38/93+16/93+105/93=159/93

34/100+116/100=150/100

1/3+1/4=7/12

11/12+3/18=39/36

9/16+81/24=189/48

19/36+4/32=188/288

5/6+2/9=19/18

7/20+11/15=65/60

31/28+5/21=113/84

41/42+37/18=382/126

7/6+5/4+17/18=121/36

4/5+11/45+7/60=209/180

2․ Քանի՞ վայրկյան են

1/3 րոպեն 20 վայրկյան

1/5 ժամը 720 վայրկյան

1/8 օրը 10800 վայրկյան

3․ Հեծանվորդի արագությունը մեքենայի արագության 1/3-ն է։ Որքա՞ն է մեքենայի արագությունը, եթե հեծանվորդը 50կմ ճանապարհն անցնում է 2 ժամում։
Լուծում
50 : 2=25
25 x 3= 75կմ/ժ

Պատ․՝ 75կմ/ժ

1․ Գումարե՛ք կոտորակները

8/35+9/35=17/35

4/15+8/15+3/15=15/15=1

36/127+9/127=45/127

½+1/4=3/4

7/8+5/18=1ամբողջ11/72

5/24+41/36=1ամբողջ25/72

7/32+5/28=89/224

3/2+1/18+1/9=1ամբողջ2/3

19/15+6/5+13/30=2ամբողջ9/10

8/7+5/4+11/14=4ամբողջ9/28

7/3+1/6+5/24=3ամբողջ5/24

2․ ABCDE հնգանկյան մեջ

AB=BC=5/12 սմ

CD=DE=8/9 սմ

EA=11/18 սմ

Լուծում։ 1. 5/12+8/9+11/18=24/18=1ամբողջ6/18

Պատ․՝ (1ամբողջ6/18)

Գտեք հնգանկյան պարագիծը։

3․ Պետք էր վերանորոգել 900մ երկարությամբ մի ճանապարհ։ Առաջին մի քանի օրում վերանորոգված ճանապարհահատվածի երկարությունը 180 մ էր։ Աշխատանքի ո՞ր մասն էր կատարված, և ո՞ր մասն էր մնացել կատարելու։

Լուծում։ 1․900-180=720/900=72/90=8/10=4/5
Պատ․՝ (4/5)

Ամենավատ-ամենից վատ-վատագույն

Քույր-գեղեցիկ, բարի, քնքուշ, ժպտերես, խելացի։

Եղբայր-ուժեղ, խելացի, և այլն․․

Մայր-գեղեցիկ, բարի, խելացի, հնարամիտ, քնքուշ, և այլն․․․

Հայր-ուժեղ, հնարամիտ, պաշտպանող։

Տատիկ-գեղեցիկ, խելացի, հնարամիտ։

Պապիկ-խելացի, հնարամիտ։

Սիրտ-սրտաձև

Վախ-վախկոտ

Քար-քարոտ

Մայր-մայրական

Երկինք-երկնային

Արև-արևոտ

Փայտ-փայտե

Լեռ<ն>-լեռնային

Փողոց-փողոցային

Երկաթ-երկաթյա

Օդ-օդային

Ծաղիկ-ծաղկային

Եղբայր-եղբայրական

Ոսկի-ոսկե

Արծաթ-արծաթյա

Ծով-ծովային

Ամերիկա-Ամերիկական

Ֆրանսիա-Ֆրանսիական

Գերմանիա-գերմանական

1․մշուշապատ 2. խոտավետ 3. հավերժական 4. լեռնային 5. բարձր 6. վայրի 7. մորուքավոր 8. վայրի
Տեքստը դարձավ ավելի պատկերավոր:

Составьте словосочетания ( работа в блогах):
О б р а з е ц: новый – дом, улица, здание, магазины.
новый дом, новая улица, новое здание, новые магазины.

а) Старый – плащ, старая-шапка, старое-пальто, старые-вещи;
белый – костюм, белая-сумка, белое-платье, белые-брюки;
чёрный – карандаш, чёрная-ручка, чёрное-кресло, чёрные-портфели;
обыкновенный – день, обыкновенная-история, обыкновенное-задание, обыкновенные-вещи;
оригинальный – журнал, оригинальная-одежда, оригинальное-здание, оригинальные-телепередачи;
высокий – человек, высокая-студентка, высокое-дерево, высокое-здания.
б) Последний – день, последняя-страница, последнее-письмо, последние-страницы;
вчерашний – разговор, вчерашняя-лекция, вчерашнее-собрание, вчерашние-газеты;
соседний – класс, соседняя-комната, соседнее-общежитие, соседние-дома;
летний – день, летняя-погода, летнее-платье, летние-каникулы;
зимний – спорт, зимняя-одежда, зимнее-пальто, зимние-месяцы;
сегодняшний – урок, сегодняшняя-газета, сегоднешнее-задание, сегоднешние-новости.
2.Выполнить интерактивное задание.

9+