Урожай (чего?) (овёс, пшеница)-овёс, пшениц. Рассказ (кого?) (ветеран)-ветера.
3.Впиши подходящие по смыслу предлоги, укажи все падежи существительных.
Добежать до реки, подъехал к заводу, летел над полем, читал о животных, смотрел на картину, нашёл в портфеле, поставил на полку, ушёл с другом, поздравление от мамы, поскакал к дороге.
1. Սեղանի վրա դրված տուփի մեջ կա 150 թերթիկ, որոնք համարակալված են: Ինչի՞ է հավասար այն բանի հավանականությունը, որ վերցված թերթիկի համարը կլինի 99։
Պատ․՝ 1/150
2. Հայտնի է, որ 100 լամպից 5-ը խոտան են լինում։ Որքա՞ն է խոտան լամպ գնելու հավանականությունը։
Պատ․՝ 1/20
3. Խաղոսկրը գցելիս որքա՞ն է չորսից մեծ թիվ դուրս գալու հավանականությունը։
Պատ․՝ 2/6
4. Դպրոցում քննություն է։ Սեղանին 20 հարցատոմս է դրված։ Աշակերտը չի սովորել միայն մեկ հարցատոմսի հարցերը և շատ է ուզում, որ իրեն այդ հարցատոմսը չընկնի։ Ինչի՞ է հավասար այն բանի հավանականությունը, որ նա երջանիկ հարցատոմս կվերցնի։
Պատ․՝ 19/20
5. Զամբյուղում կա 2 կանաչ և 13 կարմիր խնձոր։ Զամբյուղից մեկ պատահական խնձոր են վերցնում։ Ի՞նչի է հավասար հավանականությունը, որ այդ խնձորը՝ ա) կարմիր է, 1/15 բ) կանաչ է, 2/15 գ) դեղին է։ 0
6. Տուփում կա 8 կարմիր, 8 սպիտակ և 4 սև գնդիկ: Տուփից հանում են մի պատահական գնդիկ: Որքա՞ն է այն բանի հավանականությունը, որ գնդիկը կլինի` ա) սպիտակ, 8/20 բ) սև, 4/20 գ) կարմիր, 8/20 դ)կանաչ: 0
7. 30 սմ երկարությամբ հատվածը բաժանե՛ք երկու հատվածների, որոնց երկարությունները հարաբերում են այնպես, ինչպես 2 ։ 3։
Պատ․՝ 12/18=7/3
8. Ո՞ր թվանշանն է պետք ձախից և աջից կցագրել 23 թվին, որպեսզի ստացված քառանիշ թիվը՝ ա) բաժանվի 3-ի, 3/23 բ) բաժանվի 9-ի: 3/23
9. Զբոսաշրջիկը 6 ժամ հեծանիվով գնացել է 20 կմ/ժ արագությամբ և մի քանի ժամ ավտոբուսով ՝ 50 կմ/ժ արագությամբ։ Քանի՞ ժամ է զբոսաշրջիկը գնացել ավտոբուսով, եթե անցել է ընդամենը 320 կմ։
2. Մետաղադրամը նետել են մեկ անգամ: Ինչի՞ է հավասար հավանականությունը, որ հանդես կգա զինանշան:
Պատ․՝ 1/2
3. Մետաղադրամը նետել են մեկ անգամ: Որքա՞ն է հավանականությունը, որ հանդես կգա գիր:
Պատ․՝ 1/2
4. 2 սև և 5 սպիտակ գնդակ պարունակող արկղից պատահականորեն հանվել է 1 գնդակ: Ինչի՞ է հավասար հավանականությունը, որ հանվել է. ա) սև գնդակ, 2/7 բ) սպիտակ գնդակ: 5/7
5. Նետում են երկու զառ: Որքա՞ն է հետևյալ պատահույթի հավանականությունը. ա) «միավորների գումարը 2 է»,-1/36 բ) «միավորների գումարը 10 է»,-3/36 գ) «միավորների գումարը 12 է»,-1/36 դ) «միավորների գումարը 13 է»: -0/36 Հարցեր կրկնողության համար:
6. Հաշվիր.
ա) 50-ը 500-ի ո՞ր տոկոսն է, հուշում. 50×100:500=5000:500=10% բ) 25-ը 125-ի ո՞ր տոկոսն է,
25×100:125=2500:125=20% գ) 30-ը 300-ի ո՞ր տոկոսն է,
30×10:300=300:300=1% դ) 15-ը 75-ի ո՞ր տոկոսն է,
15×100:75=1500:75=20 ե) 40-ը 250-ի ո՞ր տոկոսն է,
40×100:250=4000:250=16% զ) 15-ը 900-ի ո՞ր տոկոսն է:
15×100:900=1500:900
7. Ապրանքի գինը 5600 դրամ էր։ Այդ գինը նախ բարձրացավ 10 %-ով, ապա իջավ նույնքան տոկոսով։ Նախնական գնի համեմատ ավելի թա՞նկ, թե՞ ավելի էժան դարձավ ապրանքը։
5600/10=560
5600+560=6160
6160/10=616
6160-616=5546
Ապրանքը էժանացավ
8. Շախմատային մրցաշարում 120 խաղերից 42-ն ավարտվել են ոչ-ոքի արդյունքով։ Ոչ-ոքիների քանակը խաղերի ընդհանուր քանակի քանի՞ տոկոսն է։
310.Հետևյալ իրադարձություններից որո՞նք են պատահույթներ. ա) Դուք դուրս եք գալիս տնից և հանդիպում եք Ձեր վերևի բնակարանում ապրող հարևանին։ Պ. բ) Ուժգին քամի է փչում, իսկ ծառերի տերևները չեն շարժվում։ Ոչ գ) Սեղանի թենիս խաղալիս Դուք հաղթել եք Ձեր ընկերոջը (որը նույնքան լավ է խաղում, որքան Դուք)։ Պ. դ) Թռչնակը ներս կթռչի Ձեր սենյակը։ Պ.
311. Հետևյալ իրադարձություններից որո՞նք են հավաստի. ա) Դուք միացրել եք լույսը, իսկ լամպը չի վառվել։ Ոչ բ) Զամբյուղում 10 խնձոր կար։ Երբ զամբյուղի մեջ դրեցին ևս մեկ խնձոր, այնտեղ եղավ 11 խնձոր։ Այո գ) Զամբյուղում 5 տանձ կար։ Երբ զամբյուղի մեջ 4 խնձոր էլ դրեցին, այնտեղ եղավ 9 խնձոր։ Ոչ դ) Հրաձիգը կրակել է և դիպել թիրախին։ Ոչ ե) Չորս մարդու համար ճաշ պատրաստելիս խոհարարը պղնձի մեջ լցրեց կես տուփ աղ։ Ճաշը աղի ստացվեց։ Այո
Հետևյալ իրադարձություններից որո՞նք են անհնար. ա) Դրամը նետելիս ընկել է «զինանիշ»։ հնարավոր բ) Գիշերը ծագել է արևը։ անհնար գ) Դուրս գալով փողոց՝ Դուք հանդիպել եք Տիգրան Ա արքային։ Ոչ դ) Հաջորդ շաբաթ վատ եղանակ կլինի։ անհնար ե) Դուք մուրճով խփել եք ռելսին, և ձայն է հնչել։ հնարավոր զ) Հավաքակայանում միայն մարդատար մեքենաներ կան։ Այնտեղից դուրս է գալիս մի ավտոբուս։ հնարավոր
Ո՞ր իրադարձությունն է պատահական, ո՞րը՝ հավաստի, ո՞րը՝ անհնար. ա) Գցում են խաղոսկրը. կբացվի 1, 2, 3, 4, 5, 6 թվերից որևէ մեկը։ Պ. բ) Գնել են մի փոշեկուլ. պարզվել է, որ այն խոտան է։ Պ. գ) Հայաստանցի մարզիկը կդառնա օլիմպիական խաղերի չեմպիոն։ Այո, հավաստի դ) Աքաղաղը ձու է ածել։ Այո ե) Գցել են խաղոսկրը. բացվել է 6 թիվը։ Այո զ) Գցել են խաղոսկրը. բացվել է 10 թիվը։ ոչ է) Աֆրիկայում Կոնգո գետը ծածկվել է սառույցով։ անհնար ը) Անկոչ հյուր է եկել։ Այո թ) Հրանոթը կրակել է. լսվել է դղրդյուն։ Հավաստի
Բերե՛ք պատահական, հավաստի և անհնար իրադարձությունների երկուական օրինակ։ 25+5=55. 55+1=58.
Ալանները, կովկասյան լեռնական այլ ժողովուրդների հետ միաբանվելով և գրավելով Վրաց թագավորության կեսը, խոշոր բազմությամբ գալիս և տարածվում են Հայոց աշխարհում։ Ալանների ներխուժման դեմն առնելու համար Արտաշեսը հավաքում է իր զորքը և պատերազմի է դուրս գալիս։ Ալանները հայոց զորքերի ճնշման տակ փոքր-ինչ հետ են նահանջում, անցնում են Կուր գետը և ճամբարում գետի հյուսիսային ափին։ Արտաշեսն էլ, հետապնդելով նրանց, իր զորքով գալիս, բանակ է դնում Կուրի հարավային ափին։ Գետը դառնում է թշնամի երկու բանակների սահմանը։ Հայոց և ալանաց զորքերի ընդհարման ժամանակ ալանների արքայազնը գերի է ընկնում Արտաշեսի ձեռքը։ Ալանաց թագավորը ստիպված է լինում հաշտություն խնդրել։ Նա դեսպաններ է ուղարկում Արտաշեսի մոտ, խոստանալով այն ամենը, ինչ Արտաշեսը կամենա: Նաև առաջարկում է երդմամբ դաշինք կնքել, որ դրանից հետո ալանաց բանակն այլևս չի ասպատակի Հայոց աշխարհը։ Արտաշեսը հրաժարվում է վերադարձնել պատանի արքայազնին։ Երբ այդ մասին իմանում է արքայազնի քույրը` ալանների չքնաղ արքայադուստր Սաթենիկը, որ գտնվում էր հոր ճամբարում, գալիս և կանգնում է Կուր գետի ափին գտնվող մի մեծ դարավանդի վրա և թարգմանիչների միջոցով ձայն է տալիս Արտաշեսին.
Քեզ եմ ասում, քաջ այր Արտաշես,
Որ հաղթեցիր քաջ ազգին ալանաց,
Ե՛կ լսիր ալանների գեղաչյա դստեր խոսքը՝
Տուր պատանուն,
Քանզի սոսկ քենի համար օրենք չէ, որ ղյուցազները
Այլ դյուցազների զավակներին զրկեն կյանքից
Կամ ծառա դարձնելով՝ ստրուկների կարգում պահեն,
Եվ հավերժ թշնամություն
Երկու քաջ ազգերի միջև, հաստատեն:
Արտաշեսը, լսելով այս խոսքերը, գնում է գետափ և տեսնելով չքնաղ աղջկան, ցան-կանում է նրան կին առնել։ Իսկույն կանչում է իր դայակ Սմբատին, նրան ասում իր սրտի փափագը։ Միաժամանակ նա Սմբատին հայտնում է, որ կին առնելով ալանացարքայադստեր` ինքը դաշինք և ուխտ կկնքի երկու ազգերի միջև և պատանուն խաղաղությամբ կվերադարձնի։ Սմբատը մարդ է ուղարկում ալանների արքայի մոտու առաջարկում ալանների օրիորդ Սաթենիկին կնության տալ Արտաշեսին։
Ալանների թագավորն ասում է.
Եվ որտեղի՞ց պիտի տա քաջ Արտաշեսը
Հազար հազարներ ու բյուր բյուրեր
Ալանների քաջազգի կույս օրիորդի փոխարեն։
Երբ Արտաշեսին հայտնում են Սաթենիկին կնության առնելու այս թանկ պայմանները, Արտաշեսը որոշում է փախցնել աղջկան:
Հեծավ Արտաշեսն իր Սևուկին
Եվ հանեց ոսկեօղ շիկափոկ պարանը,
Եվ որպես սրաթև արծիվ անցավ գետը,
Եվ նետեց ոսկեօղ շիկափոկ պարանը,
Գցեց մեջքը ալանաց օրիորդի,
Եվ շատ ցավեցրեց մեջքը փափուկ օրիորդի,
Արագ հասցնելով բանակը իր։
Արտաշեսը, առևանգելով գեղեցիկ Սաթենիկին, բերում է Արտաշատ, մեծ ու շքեղ հարսանիք հրավիրում և ամուսնանում է։ Հարսանիքի ժամանակ, ըստ արքայական սովորության, երբ Արտաշեսն իբրև փեսացու մտնում է դահլիճը՝ գլխին ոսկե դրամներ են շաղ տալիս, իսկ երբ Սաթենիկն է մտնում սրահ, մարգարիտներ են գլխին թափում։ Եվ այնքան վսեմ ու շքեղ էր այս տեսարանը, որ գուսանները երգել են այն այսպես.
Ոսկի անձրև էր տեղում
Արտաշեսի փեսայության պահին,
Մարգարիտ էր տեղում
Սաթենիկի հարսնության պահին։
Արտաշեսը Սաթենիկին դարձնում է իր կանանց մեջ առաջինը։ Սաթենիկից ծնվում են Արտավազդը և ուրիշ շատ զավակներ։
Գրաբարյան հատվածներ
Քեզ ասեմ, այր քաջ Արտաշէս, Որ յաղթեցիր քաջ ազգին Ալանաց՝ Տալ զպատանիդ. Զի վասն միոյ քինու ոչ է օրէն դիւցազանց՝ Զայլոց դիւցազանց զարմից բառնալ զկենդանութիւն, Կամ ծառայեցուցանելով ի ստրկաց կարգի պահել, Եւ թշնամութիւն յաւիտենական Ի մէջ երկոցունց ազգաց քաջաց հաստատել։
…….
Հեծավ արի արքայն Արտաշէս ի սեաւն գեղեցիկ,
Եւ հանեալ զոսկէօղ շիկափոկ պարանն,
Եւ անցեալ որպէս զարծուի սրաթեւ ընդ գետն,
Եւ ձգեալ զոսկէօղ շիկափոկ պարանն`
Ընկեց ի մէջք օրիորդին ալանաց,
Եւ շատ ցաւեցոյց զմէջք փափուկ օրիորդին,
Արագ հասուցանելով ի բանակն իւր:
Առաջադրանքներ
Գտնել մգեցված բառերի հոմանիշները: Միաբանել-համաձայնեցնել Նահանջել-հանձնվել Ընդհարում-երկու առարկայի ուժով իրար դիպչելը Փափագ-բուռն ցանկություն, տենչ, իղձ Բյուր-խիստ շատ, անչափ, անթիվ Վսեմ-վեհ գաղափար՝ նպատակ Գուսան-ժողովրդական երաժիշտ
Աչ և ակ (աչք իմաստով) արմատներով կազմել բառեր, այդ թվում` անձնանուններ: Տեքստում գտնել այդ շարքի բառերից: Աչեր, ակնոց, ակնաբյուրեղ, ակնագունդ, ակնապիշ,ակնդետ Տեքստի բառեր Ակնագունդ
Տրված նույնանուն բառերով կազմում ենք նախադասություններ:
Մարտ, Մարտ ամիսը մոտենում էր ավարտին:
կետ, Կետը աշխարհի ամենամեծ կենդանին է: Աշակերտները խախտել էին դպրոցական պայմանագրի 4.5.1 կետը:
շահ, Տղան անում էր այդ ամենը, իր շահից ելնելով:
այր, Կնոջ այրը մահացել էր և նա դարձել էր այրի:
կաթ: Երեխան շատ էր սիրում կաթ ու չեր կիսվում դրանով իր եղբոր հետ:
Ընդգծված դարձվածքները փոխարինել հոմանիշ բառերով:
Փարիզից Վարշավա թռչելիս լեհ կինոդերասան Ցիբուլսկին նկատեց, որ կողքի ուղևորը վախեցած նստած է:
Նա փորձեց հարևանին մխիթարել:
Մեր օրերում ինքնաթիռով թռչելը սովորական բան է:
Վերջերս բարեկամներիցս մեկի մեքենայի գլխին ինքնաթիռ ընկավ:
Я хочу стать учительницей балета. Я иду на балет 🩰. Мне очень нравится балет, потому что я очень люблю танцевать. Я хочу открыть свою школу балета. Моя школа будет называться (баль-мар).