Մարիաննա Խաչատրյանի բլոգ

1.Բացե՛ք փակագծերը և հաշվե՛ք.

 ա) 108 − (108 − 5)=5

բ) − 49 − (−49 + 2)=-2 

գ) − 56 + (−98 + 56)=-98 

դ) 100 − (−5 + 100)=-5 

ե) (79 − 81) − (39 − 81)=40

զ) (−78 + 23) + (27 + 78)=50

է) (−39 + 15) − (5 − 39)=10

ը) (105 − 48) − (62 + 105)=110

2.Համեմատման նշաններից ո՞րը պետք է դնել աստղանիշի փոխարեն, որպեսզի ստացվիճիշտ համեմատում.

ա) ( –4 ) x ( +5 ) < 0, 

բ) ( –2 ) x ( –3 ) x( +4 ) > 5,

գ) ( –9 ) x ( +1 ) x ( +8 ) < 0, 

դ) ( –9 ) x ( –7 ) > ( +7 ) x ( +9 )։

3. Հաշվե՛ք.

ա) 2 x | –11 + 4 | – | +5 – 8 |= + 7- (-13)x2= -12
դ) | 8 – 4 + 2 | x | 7 – 7 |= -2 x 0= 0

բ) 10 x | –2 + 1 | + 6 x | – 4 – 9 |= +3+6x (+5) = +9 x(+5)= +45
ե) | 9 – 5 + 4 | ։ | –16 + 14 |= 8: (-30)=-240

գ) | 3 – 4 – 1 | x | 2 + 7 – 12 |= -2 x (-3)=+6
զ) | 25 + 6 – 1 | ։ | –17 + 4 + 8|= 30 x (-29)=-870

Ըստ քեզ՝ ո՞րն է հեքիաթի գլխավոր գաղափարը:

Այս հեքիաթը սովորեցնում է նրան, որ մարդկանց միշտ պետք է օգնել:
Ի՞նչ կասես կերպարների մասին:

Հայրը շատ բարի էր և երբ նա մահացավ նա այդ կաթսան թողել էր տղային նրա համար, որովհետև նա մտածում էր մարդկանց մասին:

Տղան անշնորհակալ էր, որովհետև նրա հայրը տվեց նրան այդպիսի հնարավորություն իսկ նա շնորհակալություն չհայտնեց:
Քննարկում ենք. հոր կտակի ազդեցությունը ստեղծագործության սյուժեի ու կերպարների զարգացման վրա
Ըստ քեզ՝ ցատկոտան կաթսան ու փափուկ հողաթափն ի՞նչ նշանակություն ունեն հեքիաթում:

Իմ կարծիքով կաթսան խորհրդանշում էր մարդկանց մեղքերը և ցավերը:

Իմ կարծիքով այդ հողաթափը խորհրդանշում էր տղայի վախը:

Ջերմային երևույթի ժամանակ մարմինները ստանում կամ տալիս են որոշակի քանակությամբ էներգիա՝ ջերմություն:
Բուսական և կենդանական աշխարհի կյանքի անհրաժեշտ պայմաններից է՝ ջերմությունը: Ջերմության գլխավոր աղբյուրն Արեգակն է: Արեգակի ջերմային էներգիան տեղափոխվում է ճառագայթմամբ: Երկիրն ու Արեգակն իրարից անջատված են դատարկ տարածությամբ, սակայն դա չի խանգարում, որ Արեգակի ջերմությունը հասնի Երկիր:

Տարբեր նպատակներով ջերմություն ստանալու համար օգտագործում են այնպիսի վառելանյութեր, ինչպիսիք են նավթը, բնական գազը, փայտը, քարածուխը, տորֆը և այլն: Ջերմային էներգիայի աղբյուրներն առաջացել են հազարամյակների ընթացքում մեռած կենդանի օրգանիզմների և նրանց արգասիքների քայքայումից: Պաշարները գտնվում են Երկրի ընդերքում, և բնականաբար սահմանափակ են: Ջերմային էներգիայի այս աղբյուրներից օգտվելիս դրանց այրման ընթացքում առաջանում են վնասակար գազեր, մոխիր, մուր, որոնք, անցնելով մթնոլորտ, աղտոտում են այն և վտանգ հանդիսանում կենդանի օրգանիզմների համար: Վառելանյութերից բնապահպանական առումով համեմատաբար մաքուր է բնական գազը: Բնական գազը օգտագործվում է տարբեր նպատակներով՝ բնակարանների տաքացման, գազօջախների, ավտոմեքենաների, ջերմաէլեկտրակայանների աշխատանքի համար:
Վառելիքային հանածոներից են նավթը, քարածուխը, այրվող գազը, տորֆը: Սրանք այն օգտակար հանածոներն են, որոնցից ջերմություն և էլեկտրաէներգիա են ստանում: Առանց վառելիքի չեն կարող աշխատել ավտո­մեքենաները, տրակտորները, ինքնաթիռները: Վառելիքից ստացված էլեկտրաէներգիայի շնորհիվ աշխատում են գործարաններն ու ֆաբրիկաները:  Վառելիքով ձմռանը տաքացվում են մեր բնակարանները:
Էներգիայի և մասնավորապես ջերմային էներգիայի պահանջները բավարարելու համար օգտագործվում է, այսպես կոչված, միջուկային վառելիքը: Օրինակ՝ Հայկական ատոմակայանն աշխատում է այդպիսի վառելիքով: Այն արտադրում է էլէկտրական էներգիա, որի մի մասը կենցաղում օգտագործվում է ջերմային էներգիա ստանալու համար: Ջերմային էներգիայի մեծ աղբյուր կա նաև Երկրի խորքերում: Որոշ չափով կարողանում են օգտագործել Երկրի ընդերքի այն տաք տարածքների ջերմային էներգիան, որոնք մոտ են մակերևույթին: Դրանք տաք աղբյուրները և գեյզերներն են:

Հարցեր

1. Վառելանյութերի ի՞նչ տեսակներ գիտեք:

Նավթ, բնական գազ, փայտ, քարածուխ, տորֆ։

1. Ինչու՞ է կյանքի համար անհրաժեշտ ջերմային էներգիան:

Բուսական և կենդանական աշխարհի կյանքի համար։

1. Տեսանյութ պատրաստիր և պատմիր ջերմային էներգիայի աղբյուրների կամ վառելանյութերի մասին:

1. Կետադրել տեքստը:
   • Շահանդուխտը Իշխանի դուստրը հրաշագեղ էր, չքնաղ նրա գեղեցկությունը զարմանք էր պատճառում տեսնողներին։ Նայողին թվում էր նյութեղեն չէ, այլ կարծես կերտված է լիալուսնի նրբանուրբ շողերից, արևի թրթռուն ճառագայթներից ու ծաղիկների անուշաբույր նեկտարից։
   • Մի օր, երբ իշխանազուն օրիորդը ուղեկցող խմբով անցնում է մի ապառաժոտ վայրով, հանկարծ նկատեց զինյալներ անծանոթ կերպարանքներով։
   • Օրանջիայի ձորակում, ամեն գարնան մասրենիներն են ծաղկում, բացվում են վայրի վարդերը դեղին սպիտակ։ 
   • Այն ժամանակ, երբ շեն էր Մանասի խրճիթը, Օրանջիայի ձորակում մասրենիներ չկային
2. Մգեցված բառերի բացատրությունները գրել:

Հրաշագեղ-սքանչելի, արտակարգորեն գեղեցիկ:

Նյութեղեն-նյութից կազմված՝ բաղկացած:

Կերտված-կերտվել-ի:

Նրբանուրբ-չափազանց նուրբ, նրբագույն:

Նեկտար-շաքարային հյութ, որ արտադրում Է բույսերի նեկտարանոցը:

Իշխանազուն-նույնն է՝ իշխանազն:

Ապառաժոտ-լեռներ, ժայռեր։

Զինյալներ-զինված մարդ։

1. Ընթերցում ենք Ջոան Ռոուլինգի հաջորդ հեքիաթը.
   • Հրաշագործը և թռչկոտող կաթսան

1. +5(5+7)=5+7
2. +(3-8+7)=3-8+7
3. +(-3+8+7)=-3+8+7
4. +(-10-12+1)=-10-12+1

1. -(5+7)=-5+7
2. -(3-8+7)=-3+8-7
3. -(-3+8+7)=+3-8-7
4. -(-10-12+1)=+10+12-1

ա) + (56 + 42)= +56-42

բ) + (7 ⋅ 8 + 42)= +7⋅8-42

գ) − (45 − 35)=-(45+35) բ) − (45 − 7 ⋅ 5)=-(45+7⋅5)
դ) − (45 − 53)=-(45+53) դ) − (9 ⋅ 5 − 53)=-(9⋅5+53)

ե)+(48-93)-8=+48+93+8

զ)-(96-35)-6=-96+35+6

է)-(7⋅8-20)+7.8=-7⋅8+20-7⋅8

ը)+(99-5+8)-17=+99+5-8+17

թ)-(2⋅5+48)+23=-2⋅5-48-23

ժ)-(32-74)-74=-32+74+74

ի)+(-120-9⋅9)-81=+120+9⋅9+81

լ)+(120-9)+81=+120+9-81

• Շաբաթվա նախագծային առաջադրանքները Հարրի Փոթերի մասին վիպաշարն ընթերցած սովորողների համար: Ամեն օր ընտրում ենք առաջադրանքերից մեկը և աշխատում.
  • Փոթերյան առաջադրանքների փաթեթ
• Շաբաթվա նախագծային առաջադրանքները Հարրի Փոթերի մասին վիպաշարը չընթերցած սովորողների համար: Ամեն օր ընտրում ենք առաջադրանքերից մեկը և աշխատում.
  • Ջոալ Ռոուլինգի հեքիաթներից մեկն ընտրում ենք, պատմում նկարազարդ տեսանյութով կամ ձայնագրությամբ:
  • Գրավոր աշխատանքների, տեսանյութերի թեմաներ
    • Հետաքրքիր փաստեր Ռոուլինգի կյանքից
    • Հոգվորթսյան ու մագլական հեքիաթների տարբերությունները
    • Հայացքս Բարդ Բիդլի հեքիաթներին (կամ նրա որևէ առանձին հեքիաթի)
      • Բացատրում ենք Ռոուլինգի հեքիաթները,
      • Գրում կամ խոսում ենք նրա որևէ հեքիաթային կերպարի մասին
    • Պլացեբոյի էֆֆեկտը- Պլացեբոյի էֆֆեկտը Ռոուլինգի և մյուս գրողների գործերում
  • Ընթերցելու և դիտելու համար

• Ջոան Ռոուլինգի մասին
• Բարդ Բիդլի հեքիաթների մասին
• Բարդ Բիդլի հեքիաթների ռուսերեն տարբերակը
• Հարցազրույց Ալվարդ Ջիվանյանի հետ. Ջոան Ռոուլինգ
• Հարրի Փոթերն ու հայկական ֆենթզիի հեռանկարները

Հետաքրքիր փաստեր Ռոուլինգի կյանքից

Ռոուլինգի քույրը՝ Դայանը, ծնվել է երբ Ռոուլինգը 23 ամսական էր։ Երբ Ջոանը չորս տարեկան էր, վերջինիս ընտանիքը տեղափոխվում է հարևան Վինտերբուրն գյուղը։ Ռոուլինգը սովորել է Սուրբ Միքայելի տարրական դպրոցում, որը հիմնադրվել է աբոլիցիոնիստ Վիլյամ Վիլբերֆորսի և կրթության ռեֆորմատոր Հաննա Մորի կողմից։ Կա մի վարկած, ըստ որի դպրոցի տնօրենը՝ Ալֆրեդ Դաննը դարձել է Կախարդությունների և մոգությունների դպրոցի՝ Հոգվարթսի տնօրեն Ալբուս Դամբլդորի նախատիպը։

Լոնդոնում թողնելով «Միջազգային ամնիստիայի» գործը, Ռոուլինգը և իր երիտասարդ ընկերը որոշեցին տեղափոխվել Մանչեսթեր։ 1990 թվականին, երբ նա Մանչեսթերից գնացքով Լոնդոն էր ժամանում (գնացքը մոտ չորս ժամ դադար էր տվել), նրա մոտ մտահղացում առաջացավ. գրել վեպ տղայի մասին, որը հաճախում էր կախարդությունների դպրոց։ Նա The Boston Globe-ի հարցազրույցի ժամանակ ասել է. «Ես իսկապես չգիտեմ, թե որտեղից եկավ այդ միտքը։ Սկզբում ես մտածեցի Հարրիի մասին, ապա գլուխս լցվեց մյուս բոլոր կերպարներով և իրավիճակներով։»։

Ռոուլինգը իր կայքում այսպես է ներկայացնում Հարրի Փոթերի առաջացման կոնցեպցիան.

Ես միայնակ Լոնդոն էի վերադառնում լեփ-լեցուն գնացքով, իսկ Հարրի Փոթերի միտքը ուղղակի մտավ իմ գլխի մեջ։ Ես առանց դադարների գրում էի համարյա վեց տարեկանից, բայց նման միտք նախկինում երբեք չէի ունեցել։ Ցավոք սրտի ես չունեի գրիչ, իսկ ես շատ էի ամաչում ինչ-որ մեկից փոխարինաբար գրիչ վերցնել… Ինձ մոտ ես չունեի աշխատանքային գրիչ, բայց կարծում եմ, որ, դա շատ լավ էր։ Ես ուղղակի նստել ու չորս ժամ մտածում էի (գնացքի դադարի ժամանակ) և հենց այդ ժամանակ տղայի պատկերը հայտնվեց իմ ուղեղում. այդ սևահեր ակնոցով տղան, ով չգիտեր, որ ինքը կախարդ է, ավելի ու ավելի իրական էր դառնում ինձ համար։ Միգուցե, եթե ես դանդաղեցնեի մտքերիս հոսքը՝ բոլորը թղթին գրելու համար, ապա ես պետք է ճնշեի դրանցից մի քանիսը (թեև երբեմն ինձ հետաքրքիր է, թե այն ժամանակվա իմ մտածածից ինչքա՞նն եմ մոռացել գրի առնել, երբ իմ մոտ արդեն գրիչ կար։ Ես սկսեցի «Փիլիսոփայական քար»-ը գրել հենց այդ գիշեր, թեև գրքի սկզբի մի քանի էջերը ընդհանրապես կապ չունեն գրքի վերջաբանի հետ։

Ջերմաստիճանի հետ են կապում տաք և սառը արտահայտությունները:
Եթե տաք և սառը մարմինները հպվում են, ապա որոշ ժամանակ անց նրանց ջերմաստիճանները հավասարվում են:
Երբ ջերմաչափը դնում են հիվանդի թևի տակ, ջերմությունը հիվանդից անցնում է ջերմաչափին, և հիվանդի ու ջերմաչափի ջերմաստիճանները հավասարվում են, ջերմաչափը և հիվանդը միմյանց հետ գտնվում են ջերմային հավասարակշռության վիճակում: Այսպիսով՝ մարմնի տաք կամ սառը լինելը որոշվում է նրա ջերմաստիճանով:
Ջերմաստիճանը մարմնի տաքացման աստիճանը և ջերմային հավասարակշռության վիճակը բնութագրող ֆիզիկական մեծություն է:

Ջերմաստիճան

Հարցեր

1. Ջերմաչափերի ի՞նչ տեսակներ կան:

Հեղուկային, մետաղական, էլեկտրական, օպտիկական, գազային, մեխանիկական։

2. Ի՞նչ է բնութագրում ջերմաստիճանը:

Առօրյա կյանքում տարբեր մարմինների ջերմային վիճակը բնութագրելու համար մենք օգտվում ենք տաք, սառը հասկացություններից:

3.Ե՞րբ են մարմինները ջերմային հավասարակշռության վիճակում:

Մարմինները ջերմաին հավասարակշռության վիճակում են, երբ տաք ու սառը մարմինները հպվում են իրար և ինչ-որ ժամանակ անց նրանց ջերմաստիճանները հավասարվում են: