Մարիաննա Խաչատրյանի բլոգ

Գրում ենք քսան հատուկ անուններ, որոնք կազմված են մեծատառերով գրվող երկու կամ ավել բառերից, օրինակ` Մեծ Մասիս, Հարավային Կորեա։

Մեծ Հայք, Փոքր Հայք, Արևմտյան Հայաստան, Քաջ Նազար, Արևելյան Հայաստան, Հովհաննես Թումանյան, Անբան Հուռի, Ձախորդ Փանոս, Սասունցի Դավիթ, Մեծ Բրիտանիա, Սուրբ Հովհաննես, Սուրբ Երորդություն, Ձենով Օհան, Հարրի Փոթթեր, Նար Դոս, Փոքր Մհեր, Տիգրան Մեծ, Մեծ Մհեր, Հովհաննես Շիրազ, Սահակ Պարթև:

Հարցեր

1. Թվարկե՛ք մարդու աչքի մասերը և նշե՛ք դրանց նշանակությունը:

Եղջերաթաղանթ, ծիծանաթաղանթ, բիբ, ակնաբյուրեղ, ակնապատյան, ցանցաթաղանթ, տեսողական նյարդ, ապակենման մարմին:

1. Որքա՞ն է նորմալ աչքի լավագույն տեսողության հեռավորությունը:

Նորմալ աչքի համար լավագույն տեսողության հեռավորությունը մոտ 25 սմ է: Այդ հեռավորության վրա մենք առարկան տեսնում ենք առանց աչքը լարելու: Ավելի փոքր հեռավորությունների վրա աչքն էապես լարվում է:

1. Ձեզ հայտնի ի՞նչ եղանակով է կարճատեսությունը ուղղվում:

Կարճատեսությունը շտկելու համար մարդիկ դնում են ցրող ոսպնյակներով ակնոց:

1. Ի՞նչ պետք է անել տեսողության արատները կանխելու համար:

Անհրաժեշտ է տեսողության լարում պահանջող աշխատանքը պարբերաբար ընդհատել և հանգստացնել աչքերը։

Չպետք է երկար հեռուստացույց դիտել կամ աշխատել համակարգչով։

Պետք է գրել և կարդալ լավ լուսավորվածության պայմաններում: Չափից ավելի պայծառ կամ աղոտ լույսը կարող է վնասել աչքերը։

Չի կարելի գրել կամ կարդալ չափից ավելի կռանալով գրքի կամ տետրի վրա: Աչքից հեռավորությունը պետք է լինի 25 սմ։

Գրելիս լույսը պետք է ընկնի այնպես, որպեսզի  ձեռքը ստվեր չգցի աշխատանքային մակերեսի վրա: Աջ ձեռքով գրելիս՝ ձախ կողմից, իսկ ձախ ձեռքով գրելիս՝ աջ կողմից:

Չի կարելի կարդալ պառկած վիճակում կամ շարժվող տրանսպորտում:

Լրացուցիչ կրթություն (տանը)

• Ընթերցել Թումանյանի  «Թմկաբերդի առումը» պոեմը (մինչև չորրորդ մասը):
• Պոեմի նախերգանքը սովորել անգիր:
• Գրել քսան հատուկ անուններ, որոնք գրվում են գծիկով:

Մեկ-մեկ

Ողջ-ողջ

Մարդ-մուրդ

Փոքր-մոքր

Կամա-ակամա

Ակաս-պակաս

Աման-չաման

Լոթի-փոթի

Անբաղ-զամբաղ

Առոք-փառոք

Դափ-դատարկ

Սեփ-սև

Դեփ-դեղին

Նոփ-նոր

Կաս-կարմիր

Կափ-կանաչ

Շիփ-շիտակ

Հայերեն-անգլերեն

Ընկեր-բարեկամ

Խաղ-հանելուկ

Լուսային երևույթները լայնորեն տարածված են բնության մեջ: Լույսի շնորհիվ ենք ընկալում մարմինների գույնը, չափերը և ձևը: Ինքնուրույն լույս արձակող մարմիններն անվանում են լույսի աղբյուրներ: Լույսի բնական աղբյուր են աստղերը, կայծակը, Արեգակը, միջատներ և որոշ բակտերիաներ:

Լույսի աղբյուրները լույսն արձակում են բոլոր ուղղություններով:
Բազմաթիվ դիտումների և փորձերի միջոցով հաստատվել է, որ թափանցիկ միջավայրում լույսը տարածվում է ուղղագիծ:

Լույսի ուղղագիծ տարածումը

Հարցեր և առաջադրանքներ

1. Որո՞նք են լույսի բնական և արհեստական աղբյուրները:Լույսի բնական աղբյուր են աստղերը, կայծակը, Արեգակը, միջատներ և որոշ բակտերիաներ: աստղերը, կայծակը, Արեգակը, միջատներ և որոշ բակտերիաներ: Լույսի արհեստական աղբյուր են մոմերը, կրակայրիչները, լամպերը, հեռախոսի լամպը , վառարանները:
2. Ի՞նչ երևույթներ են հաստատում համասեռ միջավայրում լույսի ուղղագիծ տարածումը: Գոյություն ունեն լույսի բնական և արհեստական աղբյուրներ։Բերե՛ք լույսի բնական և արհեստական աղբյուրների մի քանի օրինակ: Լույսի աղբյուրները լույսն արձակում են բոլոր ուղղություններով։ Թա- փանցիկ համասեռ միջավայրում լույսը տարածվում է ուղղագիծ։
3. Ինչու՞ ենք Արեգակը և աստղերը համարում լույսի բնական, իսկ մոմը և էլեկտրական լամպը՝ արհեստական աղբյուրներ: 
4. Ի՞նչ կկատարվեր, եթե լույսի ճառագայթները շրջանցեին իրենց ճանապարհին եղած անթափանց արգելքները:

6-10 февраля 

Классная работа: прочитайте текст, ответьте на вопросы, упр.3,4

Дом.работа: 5,6,7 пересказ текста 

1.Прочитайте текст

Зимой море замёрзло. Рыбаки собрались на лёд ловить рыбу. Взяли сети и поехали на санях по льду. Поехал и рыбак Андрей, а с ним его сынишка Володя. Выехали далеко-далеко. И куда кругом ни глянь, всё лёд и лёд: это так замёрзло море. Андрей с товарищами заехал дальше всех. Наделали во льду дырок и сквозь них стали запускать сети. День был солнечный, всем было весело. Володя помогал выпутывать рыбу из сетей и очень радовался, что много ловилось. Уже большие кучи мороженой рыбы лежали на льду. Володин папа сказал:

— Довольно, пора по домам.

Но все стали просить, чтоб остаться ночевать и с утра снова ловить. Вечером поели, завернулись поплотней в тулупы и легли спать в санях. Володя прижался к отцу, чтоб было теплей, и крепко заснул.

Вдруг ночью отец вскочил и закричал:

— Товарищи, вставайте! Смотрите, ветер какой! Не было бы беды!

Все вскочили, забегали.

— Почему нас качает? — закричал Володя.

А отец крикнул:

— Беда! Нас оторвало и несёт на льдине в море.

Все рыбаки бегали по льдине и кричали:

— Оторвало, оторвало!

А кто-то крикнул:

— Пропали!

Володя заплакал. Днём ветер стал ещё сильней, волны заплёскивали на льдину, а кругом было только море. Володин папа связал из двух шестов мачту, привязал на конце красную рубаху и поставил, как флаг. Все глядели, не видать ли где парохода. От страха никто не хотел ни есть ни пить. А Володя лежал в санях и смотрел в небо: не глянет ли солнышко. И вдруг в прогалине между туч Володя увидел самолёт и закричал:

— Самолёт! Самолёт!

Все стали кричать и махать шапками. С самолёта упал мешок. В нём была еда и записка: «Держитесь! Помощь идёт!» Через час пришёл пароход и перегрузил к себе людей, сани, лошадей и рыбу. Это начальник порта узнал, что на льдине унесло восьмерых рыбаков. Он послал им на помощь пароход и самолёт. Лётчик нашёл рыбаков и по радио сказал капитану парохода, куда идти.

2. Ответьте на вопросы.

1.Куда собрались рыбаки? Рыбаки собрались на лёд ловить рыбу. 
2. Кого взял с собой рыбак Андрей? Рыбак Андрей взял с собой его сына Валодю.
3. Почему радовался Володя? Володя помогал выпутывать рыбу из сетей и очень радовался, что много ловилось.
4.Что случилось ночью? Ночью стал дуть сильный ветер.

1. ́Игорь л́юбит футб́ол. – ́Игорь увлеќается футболом.
   2. Я вчер́а встр́етила подр́угу. – Я вчер́а встреч́алась с подругой. 3. Шексп́ир сказ́ал, что весь мир – те́атр, а л́юди в нем – актёры. – Шексп́ир назв́ал весь мир театром а люд́ей в нём актёрами. 4. Муж Т́ани врач. – Т́аня з́амужем за врача. 5. Мы мн́ого лет игр́аем в т́еннис. – Мы мн́ого лет заним́аемся тенисом.

4. Раскройте скобки.

Почт́и сто лет ид́ут на сц́енах мн́огих (те́атры) театров м́ира пь́есы А.П. Ч́ехова. Почему так попул́ярен Ч́ехов? В чём секр́ет его (усп́ех)успеха? Кон́ечно, пр́ежде всеѓ о, в (тал́ант) таланте. Но ещё и в (доброт́ а) доброте, в (люб́овь) любви и (уваж́ение) уваженя к (л́юди) людям. Он ненав́идел (ложь) ложь и (нас́илие) насилие, в́ерил в (челов́ек) человека, в еѓ о (ум) ум и (тал́ант) талант. Ч́ехов заќончил медиц́инский факульт́ет Мосќовского университ́ета. Мн́огие ѓоды он раб́отал (врач) врачом. Он беспл́атно леч́ил (л́юди) людей, постр́оил на сво́и д́еньги (больн́ица) больницу . Он мечт́ал о здор́овом, ́умном, тал́антливом (челов́ек) человеке. И сеѓодня на (сц́ены) сценах (Л́ондон) Лондона, (Пар́иж) Парижа, (Рим) Рима, (Москв́ а) Москвы и (Тель-Ав́ив) Тель-Авива жив́ут, страд́ают, над́еются и в́ерят ч́еховские гер́ои.

5.Раскройте скобки и допишите предлоги там, где это необходимо

Дед́ ал и Иќ ар
Ещ́ е в др́евности л́юди мечт́али лет́ать, как пт́ицы. (Леѓенда) В легенде, кот́орую созд́али др́евние гр́еки, отраз́илась ́эта мечт́ а. Дед́ал был замеч́ательным (худ́ожник) художником, (сќульптор) скульптором и (архит́ектор) архитектором. Ст́атуи, кот́орые Дед́ал д́елал (мр́амор) мрамор, каз́ались жив́ыми. Дед́ал жил и раб́отал на ́острове Крит (царь) царья, кот́орого зв́али М́инос. А М́инос не хот́ел, чт́обы еѓ о м́астер раб́отал для друѓих. Д́олго д́умал Дед́ал, как ем́ у беж́ать (́остров)на острове, и, након́ец, прид́умал. Он набр́ал п́ерьев, скреп́ил их (н́итки) нитками и (воск) воском, чт́обы изгот́овить из них кр́ылья. Након́ец, Дед́ал ќончил (раб́ота) работу Он привяз́ал кр́ылья к руќам и подн́ялся (н́ебо)в небо. Сын Дед́ала, Иќар, с удивл́ением смотр́ел (от́ец)на отца, кот́орый лет́ел в н́ебе, как пт́ица. Дед́ал спуст́ился (земл́ я) на землю и сд́елал втор́ую п́ару кр́ыльев (сын) сыну. Он объясн́ил м́альчику, что он́ и теп́ерь м́огут улет́еть с Кр́ита. Но Дед́ал предупред́ил с́ына, что тот д́олжен быть ́очень остор́ожен (вр́емя)во время полёта: нельзя опусќаться сл́ишком н́изко (м́оре) на море, чт́обы кр́ылья не нам́окли, и нельз́ я подним́аться сл́ишком высоќ о (н́ебо) в небо, чт́обы с́олнце не растоп́ило воск. От́ец с с́ыном над́ели кр́ылья и отпр́авились (дор́ога)в дорогу. Б́ыстрый полёт забавл́ял Иќара, и он б́ыстро заб́ыл слов́ а (от́ец) отца. Иќар подн́ялся высоќ о вверх, воск распл́авился и п́ерья уп́али в м́оре. Так поѓиб Иќар. Когд́ а Дед́ал ув́идел п́ерья (в́олны) в волнах, он ср́азу всё п́онял. И тогд́ а Дед́ал возненав́идел сво́ е исќусство и день, когд́ а он реш́ил сд́елать (кр́ылья) крылья. А м́оре, куд́ а уп́ало т́ело Иќара, ст́али назыв́ать Икар́ийским (честь) честь с́ына вел́икого м́астера.

6. Отгадайте загадки. Найдите армянские варианты этих загадок

1. Ног нет, а хожу, рта нет, а скажу, когда спать, когда вставать, когда работу начинать. <<Часы>>

Ես ոտքեր չունեմ, բայց քայլում եմ, բերան չունեմ, բայց կասեմ՝ երբ քնել, երբ վեր կենալ, երբ սկսել աշխատանքը։ <<Ժամացույց>>

2. Без рук, без ног, по небу ползёт. <<Дым>>

Առանց ձեռքերի, առանց ոտքերի, սողալով երկնքում. <<Ծուխ>>

3. Без языка, без голоса, а всё расскажет. <<Книга>>

Առանց լեզվի, առանց ձայնի, բայց ամեն ինչ կպատմի. <<Գիրք>>

4. Сто одёжек, и все без застёжек. <<Капуста>>

Հարյուր հագուստ, և բոլորն առանց ամրացումների. <<Կաղամբ>>

Լույսի աղբյուրները տեսանելի են նրանց արձակած լույսի շնորհիվ: Լույսը լավ են արդրադարձնում հայելային ողորկ մակերևույթները:

Լույսի անդրադարձում: Հայելիներ

Հարցեր

1. Ի՞նչ օրենքով է կատարվում լույսի արդրադարձումը:

Լույսի ճառագայթը ուղղագիծ է տարածվում միայն համասեռ միջավայրում։ Այն, հասնելով երկու տարբեր միջավայրերի բաժանման սահմանին, փոխում է իր տարածման ուղղությունը՝ ամբողջությամբ կամ մասամբ մնալով նույն միջավայրում։

2. Առարկայի ինչպիսի՞ պատկեր է առաջանում հարթ հայելում:

Ընկնող ճառագայթը և անդրադարձած ճառագայթը հայելու մակերևույթին տարված ուղղահայացի հետ կազմում են հավասար անկյուններ։ Ընկնող ճառագայթի և հայելու մակերևույթին տարված ուղղահայացի կազմած անկյունը կոչվում է անկման անկյուն: