- Կունկնդրես Հանս Քրիստիան Անդերսենի հայտնի հեքիաթը:
- Բլոգում կգրես, թե ինչ հասկացար հեքիաթից, ինչի մասին էր, ինչ էր սովորեցնում:
Այս հեքիաթը սովորեցնում է նրան, որ պետք չէ լինել միամիտ, պետք չէ շտապել, և պետք չէ անծանոթ մարդկանց վստահել:
Այս հեքիաթը սովորեցնում է նրան, որ պետք չէ լինել միամիտ, պետք չէ շտապել, և պետք չէ անծանոթ մարդկանց վստահել:
(Սովորող):
Մաթեմատիկա առարկայից իմ կատարած աշխատանքները տես այստեղ մաթեմատիկա 6-1 դասարան:
(Սովորող):
Այս ուսումնական շրջանում ուսումնասիրել ենք հետևյալ թեմաները, բայց ինձ ամենից շատ հետաքրքրել է այս թեման՝ պատահույթ, որովհետև այն շատ հեշտ և շատ հետաքրքիր թեմա էր։
Թեմաներն են՝
1. Տառային արտահայտություններ, օրինակ՝
«Մեկ գրիչը 20 դրամով թանկ է երկու մատիտներից»
2. Հարաբերություններ, օրինակ՝
Երկու թվերի հարաբերությունը ցույց է տալիս, թե քանի՞ անգամ է առաջին թիվը մեծ երկրորդից, կամ առաջին թվի ո՞ր մասն է կազմում երկրորդ թիվը:
3. Համեմատություններ և նրանց հիմնական հատկությունը, օրինակ՝
Եթե 3·8=2·12, ապա 32=128
4. Համեմատությունների վերաբերյալ խնդիր, բերեմ օրինակ՝
Քանի՞ բոքոն հաց պետք է Սամվելը նախապատրաստի 121212-օրյա քայլարշավի համար։
5. Մասշտաբ, օրինակ՝
Օգտագործելով քարտեզի 1:12500000 մասշտաբը, գտնենք իրական հեռավորությունը տեղանքի վրա գտնվող 𝐴 և 𝐵 կետերի միջև, որոնց հեռավորությունը քարտեզի վրա 7 սմ է:
6. Տոկոսներ, օրինակ՝
Գտնենք 300 թվի 18% -ը:
7. Պատահույթ, օրինակ՝
Այս իրադարձությունների մեջ առանձնացնենք երեք տեսակներ:
1) Իրադարձություններ, որոնք միշտ կատարվում են:
2) Իրադարձություններ, որոնք երբեք չեն կատարվում:
3) Իրադարձություններ, որոնք երբեմն կատարվում են, իսկ երբեմն էլ՝ ոչ:
8. Պատահույթի հավանականությունը, օրինակ՝
Տուփում կա 2 դեղին գնդակ և 9 կանաչ գնդակ: Որքա՞ն է հավանականությունը, որ տուփից պատահականորեն վերցված գնդակը կլինի դեղին գույնի:
9. Բացասական ամբողջ թվեր, օրինակ՝
–5, –3, 1/2, +5, +10, –2, 0, +4, 3.1/2 թվերը: Նրանցից դո՛ւրս գրեք ամբողջ թվերը:
10. Ամբողջ թվերի շարքը և ամբողջ թվերի համեմատումը, օրինակ՝
11. Կոորդինատային ուղիղ, օրինակ՝
ա) կոորդինատների սկզբից երեք միավոր հեռավորություն դրական ուղղությամբ`
բ) կոորդինատների սկզբից հինգ միավոր հեռավորություն բացասական ուղղությամբ`
12. Հակադիր ամբողջ թվեր, օրինակ՝
Քանի որ −(−109)=109, ապա −109 թվի հակադիր թիվը 109-ն է:
13. Ամբողջ թվի բացարձակ արժեքը, օրինակ՝
Երկու թվերից ընտրե՛ք այն թիվը, որի բացարձակ արժեքն ավելի մեծ է.
ա) -7 և 11
գ) -31 և -50
ա) |-7| = 7
|11| = 11
7 < 11
գ) |-31| = 31
|-50| = 50
31 < 50
14. Ամբողջ թվերի գումարումը, օրինակ՝
0+(−34)+14
15. Ամբողջ թվերի հանումը, օրինակ՝
Օրինակ
(+12)−(+9)=(+12)+(−9)=+3
(−11)−(−7)=(−11)+(+7)=−4
16. Ամբողջ թվերի բազմապատկումը, օրինակ՝
−25·2=−(25·2)=−50
17. Ամբողջ թվերի գումարման օրենքները, օրինակ՝
Օրինակ
(+3)+(−8)=−5
(−8)+(+3)=−5
18. Ամբողջ թվերի բազմապատկման օրենքները, օրինակ՝
Օրինակ 1. (+3)·(−8)=−24
(−8)·(+3)=−24
19. Ամբողջ թվերի բաժանումը, օրինակ՝
ա) −25:5=−(25:5)=−5
20. Կոորդինատային հարթություն, օրինակ՝
Նկարիր պատկերներ կոորդինատների օգնությամբ՝
ա․ Ծիծեռնակ՝
(-5; 4), (-7; 4), (-9; 6), (-11; 6), (-12; 5), (-14; 5), (-12; 4), (-14; 3), (-12; 3), (-11; 2), (-10; 2),(-9; 1), (-9; 0), (-8; -2), (0; -3), (3; -2), (19; -2), (4; 0), (19; 4), (4; 2), (2; 3), (6; 9), (10; 11), (3; 11), (1; 10), (-5; 4),
Աչք՝ (-10,5; 4,5)․
Պատրաստիր ուսումնական նյութ, կցիր հաշվետվությանդ։
Քայլերը։
ա/Ընտրիր վերը նշված թեմաներից որևէ մեկը.
բ/.Շարադրիր տեսական մասը
(ցանկության դեպքում կարող ես ներկայացնել տեսանյութի տեսքով)
գ/Կազմիր առաջադրանքներ, հարցեր թեմայի շուրջ, այնուհետև պատասխանիր կազմածդ հարցերին:
Առաջադրանքներ:





Թեմա՝ Կոորդինատային ուղիղ
1) Ի՞նչ կոորդինատ կունենա այն կետը, որն ունի՝
ա) կոորդինատների սկզբից հինգ միավոր հեռավորություն դրական ուղղությամբ,
+5
բ) կոորդինատների սկզբից չորս միավոր հեռավորություն բացասական ուղղությամբ։
-4
2) Կոորդինատային ուղղի վրա քանի՞ ամբողջ թիվ է գտնվում հետևյալ թվերի միջև.
ա) –5 և 3, բ) 0 և 4, գ) -7 և 15:
ա) –5 և 3
7
բ) 0 և 4
3
գ) -7 և 15
21
3) A կետի կոորդինատը –4 է։ Նրա ո՞ր կողմում է գտնվում և նրանից քանի՞ միավոր հեռավորություն ունի B կետը, եթե B-ի կոորդինատն է՝
ա) –9, բ) –1, գ) +3, դ) +10։
ա) –9
Գտնվում է ձախ կողմում, հեռավորությունը 5 միավոր է։
բ) –1
Գտնվում է աջ կողմում, հեռավորությունը 3 միավոր է։
գ) +3
Գտնվում է աջ կողմում, հեռավորությունը 7 միավոր է։
դ) +10
Գտնվում է աջ կողմում, հեռավորությունը 14 միավոր է։
ա) –9
Գտնվում է ձախ կողմում, հեռավորությունը 5 միավոր է։
բ) –1
Գտնվում է աջ կողմում, հեռավորությունը 3 միավոր է։
գ) +3
Գտնվում է աջ կողմում, հեռավորությունը 7 միավոր է։
դ) +10
Գտնվում է աջ կողմում, հեռավորությունը 14 միավոր է։
4) Գծե՛ք կոորդինատային ուղիղ և նրա վրա նշե՛ք
A (–3), B (+7), C(–6), D (+1), E (+5), F (–5), G (–4) կետերը:
5) Գծեք կոորդինատային ուղիղ, և նրա վրա նշե՛ք
–7, –5, –2, 0, +1, +4, +8, +10 թվերին համապատասխանող կետերը։
6) Կոորդինատային ուղղի վրա
A (–6), B (+2), C (–3), D (–4), E (+8), F (–2), G (–10) կետերից ո՞րն է գտնվում ամենից ձախ և ո՞րը՝ ամենից
աջ։
Ամենից ձախ — G(-10)
Ամենից աջ — E(+8)
7) Գծե՛ք կոորդինատային ուղիղ և նրա վրա նշե՛ք A (–3) կետը։ Նշե՛ք նաև՝
ա) B կետը, որը գտնվում է A կետից երկու միավոր դեպի աջ
բ) C կետը, որը գտնվում է A կետից երեք միավոր դեպի ձախ։
8.Գրեք այն երեք հաջորդական ամբողջ թվերը, որոնցից՝
ա) ամենափոքրը –7-ն է, բ) ամենամեծը –5-ն է։
ա) ամենափոքրը –7-ն է
-7, -6, -5
բ) ամենամեծը –5-ն է։
9.Համեմատե՛ք թվերը.
ա) – 8 և 7, գ) 3 և –13, ե) – 7 և –17,
բ) – 9 և – 11, դ) 0 և – 4, զ) 1 և – 8։
ա) – 8 < 7
գ) 3 > –13,
ե) – 7 > –17
բ) – 9 > – 11
դ) 0 > – 4
զ) 1 > – 8։
10.Անկանոն կոտորակները դարձրու խառը թվեր. Կրկնողություն
31/10, 35/6, 121/20, 304/100
31/10 = 3 ամբողջ 1/10
35/6 = 5 ամբողջ 5/6
121/20 = 6 ամբողջ 1/20
304/100 = 3 ամբողջ 4/100
11. Ի՞նչ թիվ պետք է գրել աստղանիշի փոխարեն, որպեսզի ստացվի հավասարություն.
ա) * + (+8) = –1,
բ) * + (+7) = –11,
գ) (+5) + * = 3,դ) –3 + (-*) = –6,
ե)(- *) + (+2) = –10,
զ)(+ 25) +(- *) = 20
ա) -9 + (+8) = –1
բ) -18 + (+7) = –11
գ) (+5) + -2 = 3
դ) –3 + (-3) = –6
ե)(-12) + (+2) = –10
զ)(+ 25) + (-5) = 20
14-17 декабря
Задание 1. Прочитайте текст
Один раз в сто лет самый добрый из всех стариков, Дед Мороз,в ночь под Новый год приносит семь волшебных красок и дарит ихмальчику или девочке. Этими красками можно нарисовать все что захочешь, и нарисованное оживет. Нарисуй корабль и плыви на нем.Можно нарисовать ракету и лететь на ней к звездам. Можно нарисовать стул и сесть на него. Волшебными красками можно нарисовать даже мыло и потом мыться им. Поэтому Дед Мороз приносит волшебные краски самому доброму из всех детей. И это понятно.
Если такие краски попадут к злому человеку, он може тсделать много плохого. Он может, например, нарисовать человеку второй нос, и у человека будет два носа.Поэтому Дед Мороз очень долго проверяет сердца детей,а потом выбирает, кому из них подарить волшебные краски. Один раз Дед Мороз подарил волшебные краски самому доброму из всех добрых мальчиков. Мальчик очень обрадовался краскам и сразу начал рисовать для других. Он начал рисовать для других, потому что был очень добрым. Он нарисовал бабушке теплый платок, маме –красивое платье. Отцу он нарисовал охотничье ружье, слепому мальчику нарисовал глаза, а своим товарищам – новую школу. Но никто не мог использовать то, что он нарисовал. Платок для бабушки был похож на тряпку для мытья пола, а платье, нарисованное длямамы, было такое, что она не захотела даже его примерить. Глаза для слепого были похожи на две голубые кляксы. А школа была такая,что к ней боялись подойти близко.И мальчик заплакал.
Ему так хотелось сделать людей счастливыми!… Но он не умел рисовать и только истратил краски зря.
Он плакал так громко, что его услышал Дед Мороз. Он услыша лмальчика и вернулся к нему. Дед Мороз положил перед мальчиком новую коробку с красками.– Только это, мой друг, простые краски, – сказал Дед Мороз.
–Но они могут стать волшебными, если ты этого захочешь.
Так сказал Дед Мороз и ушел. А мальчик задумался. Как же сделать, чтобы краски стали волшебными и радовали людей?И мальчик начал рисовать. Он рисовал весь день и весь вечер.Он рисовал и на другой, и на третий день, и на четвертый.Прошел год. Прошло два года. Прошло много-много лет.Мальчик стал настоящим художником. Люди с удивлением и восхищением смотрели на его рисунки. Они радовались им и любовались
– Какие чудесные картины! Какие волшебные краски! –говорили они, хотя краски были самыми обыкновенными.
Задание 2 Объясните значение следующих словосочетаний: составьте предложения
Дед Мороз подарил ему волшебные краски, он стал настоящим художником, он истратил зря время, он нарисовал чудесные картины.
Задание 3 Образуйте форму повелительного наклонения отследующих глаголов:
Нарисовать – нарисуй Плыть – плыви Смотреть – смотри Слушать – слушай Говорить – говори.
Задание 4 Образуйте сравнительную и превосходную степени сравнения от следующих прилагательных:
Теплый – теплее – самый тёплый. Красивый – красивее – самый красивый. Добрый – добрее – самый добрый. Новый – новее – самый новый.
Թեմա 12-13։ Հայոց թագավորությունները Ք․ա․ 3-րդ դարում։ Արտաշեսյան թագավորության կազմավորումը։
1․ Հայաստանը Ք․ա․ 4-րդ դարի վերջին։ էջ 73-74
2․ Հայոց թագավորությունները և Սելևկյանները։ էջ 73-74
3․ Երվանդական թագավորության անկումը։ էջ 74-75
4․ Հայկական թագավորությունների անկախացումը։ էջ 76-80
1․ Ք․ա․ 4-րդ դարի վերջին ո՞ր հզոր տերությունն էր Հայաստանի հարավային հարևանը։
Հարավային հարևանը Սելևկյան տերություն էր:
2․ Ք․ա․ 3-րդ դարում ի՞նչ հայկական թագավորություններ գոյություն ունեին։
Մեծ Հայք և փոքր Հայք:
3․ Ովքե՞ր էին իշխում Կոմմագենեում և Ծոփքում։
Սամոս Երվանդականը (Շամը) և Արշամը:
4․ Ովքե՞ր էին Արտաշես 1-ինը և Զարեհը, և ինչպե՞ս գրավեցին Մեծ Հայքն ու Ծոփքը։
Արտաշես 1-ինը-Հայոց թագավոր է մ.թ.ա. 189 թվականից։ Զարեհի որդին, Երվանդունի տոհմից։ Արտաշես Ա սելևկյան բանակում նախապես եղել է բարձրաստիճան զինվորական։
Զարեհը— Ծոփքի ստրատեգոս-կառավարիչ՝ մ.թ.ա. 202-ից, թագավոր՝ մ.թ.ա. 190-մ.թ.ա. 175-ին։ Սերել է, հավանաբար, Ծոփք-Կոմմագենեի Երվանդունի արքայատոհհմից:
5․ Ինչպե՞ս և ե՞րբ անկախացան Մեծ Հայքն ու Ծոփքը։
6․ Արտաշես 1-ինը ո՞ր երկրներից ետ վերադարձրեց հայկական հողերը։




ԿԱՏԱՐԵ՛Ք ԱՌԱՋԱԴՐԱՆՔՆԵՐԸ։
1․ Ովքե՞ր էին սպարտիատներն ու հելոտները։
Հելոներ-Հին Սպարտայում դորիացիների նվաճած երկրագործ բնակչությունը։ Հելոտները համարվել են պետության սեփականությունը, ամրացվել սպարտացիներին
Սպարտիատներն-Սպարտա սկզբում հին քաղաք–պետություն Պելոպոնեսում Եվրոտաս գետի հովտում։ Որպես պաշտոնական անվանում հիմնականում օգտագործվել է Լակեդեմոն անվանումը։
2․ Ներկայացրե՛ք Սոլոնի բարեփոխումները։
Աթենական պետության ժողովրդավարացման սկիզբը կապված է արքոնտ Սոլոնի անվան հետ։ Ք.ա.594թ. Սոլոնը ձեռնարկեց առաջին լուրջ քայլը պետության գոյությանը սպառնացող վտանգը վերացնելու համար։ Սոլոնը վերացրեց ստրկությունը։ Ատտիկայից դուրս վաճառված աթենացիները հետ վերադարձվեցին։
3․ Ո՞րն էր Թեմիստոկլեսի ծովային պատերազմի ծրագիրը։
Թեմիստոկլեսը մշակեց ծովային պատերազմի ծրագիրը: Դրա էությունը հետևյալն էր. ստեղծել ռազմա կան ուժեղ նավատորմ և ապագա պատերազմի ելքը վճռել ծովում, որտեղ հակառակորդը թույլ էր:
4․ Ներկայացրե՛ք Սալամինի ծովամարտը։
Սալամինի ծովածոցում աթենական նավատորմը փայլուն հաղթանակ տարավ: Քսերքսեսը թողեց իր բանակը և վերադարձավ:
5․ Ինչպե՞ս ավարտվեցին հույն-պարսկական պատերազմները։
Հույն-պարսկական պատերազմներն ավարտվեցին հունական պոլիսների հաղթանակով:
6․ Թվարկե՛ք հունական աստվածներին։
Քանի, որ նրանք շատ-շատ էին ըս կթվարկեմ միքանիսին:
(Աթենաս.)
Իմաստության և կազմակերպված պատերազմի աստվածուհի։
(Ամփիտրիտե.)
Հին հունական դիցաբանության մեջ Ամփիտրիտեն ներեուհիներից մեկն է և Պոսեյդոնի կինը։
(Անանկե.)
Անխուսափելիությունն անձնավորող աստվածուհի։
(Արես.)
Ռազմի աստված, Զևսի և Հերայի որդին։
(Արտեմիս.)
Որսորդության, պտղաբերության մշտապես երիտասարդ աստվածուհին։ Նաեւ Լուսնի աստվածուհին է (իսկ նրա եղբայր Ապոլոնը մարմնավորում էր Արեգակը)։
(Աֆրոդիտե.)
Հին Հունական դիցաբանության մեջ համարվում է սիրո և գեղեցկության աստվածուհին։
(Դեմետրա.)
Հողագործության և բերքատվության աստվածուհի։
(Դիոնիսոս.)
Բնության արտադրող ուժերի, խաղողագործության ու գինեգործության աստված։
(Զևս.)
Երկնքի, ամպրոպի և կայծակի աստված, աշխարհի տիրակալ։ Օլիմպոսի աստվածներից գլխավորը, կրոնոսի և Հռեայի երրորդ որդին, Աիդի, Հեստիայի, Դեմետրայի և Պոսեյդոնի եղբայրը։
(Թեմիս.)
Արդարության, օրինականության և կանխագուշակումների աստվածուհի։
(Իրիս.)
Հին հունական դիցաբանության մեջ` ծիածանի աստվածուհի, Զևսի և Հերայի հանձնակատարը։
(Լաքեսիս.)
Ճակատագրի աստվածուհիներից` Մոյրաներից մեկը, որը որոշում է մարդկանց բախտը: Լաքեսիսը կյանքի թելը տանում է ամեն տեսակ փոփոխությունների միջով։
(Կաբիրաներ.)
Համարվել են պտղաբուծության, ստորգետնյա կրակի, ինչպես նաև նավաբեկյալների հովանավորներ:
(Հերա.)
Հերա (հին հունարեն` Ἥρα), հին հունական աստվածուհի, ամուսնության և ընտանիքի հովանավոր, մայրության, բարոյական մաքրության սրբազան դիցուհի։
(Հերմես.)
Հերմես, հին հունական աստված, Զևսի և Մայայի որդին։ Նույնացվել է հռոմեացիների Մերկուրիոս աստծո հետ։ Անձնավորում էր հատկապես խորամանությունն ու ճարպկությունը։ Հովանավորում էր գողերին, հռետորներին, վաճառականներին։ Ստեղծել է կշիռն ու չափը։ Զևսի սուրհանդակ, հանգուցյալների հոգիների դեպի դժոխք ուղեկցողը։
(Պոսեյդոն.)
Պոսեյդոն (հին հունարեն՝ հին հունական դիցաբանության մեջ ծովերի աստված, Կռոնոսի և Ռեայի երկրոդ որդին, Զևսի, Հերայի, Դեմետրայի, Հեստիայի և Աիդեսի եղբայրը։
(Տեթիս.)
Հունական դիցաբանության հնագույն, արխայիկ աստվածություններից, տիտանուհի, Ուրանոսի և Գեայի դուստրը, Օվկիանոսի քույրը և կինը, 3 000 որդի հեղեղների և 3 000 դուստր օվկիանոսների մայրը։ Տեթիսը համարվում է համընդհանուր մայր, գոյություն ունեցող ամեն ինչին կյանք տվող աստվածուհի։
7․ Ի՞նչ գիտեք Օլիմպիական առաջին խաղերի մասին։
Օլիմպիական խաղերը հնագույն և առավել տարածված համահունական տոնախմբությունների և մրցությունների ընդհանուր անվանումն է, որոնք կազմակերպվում էին Հին Հունաստանի Օլիմպիա քաղաքում՝ 4 տարին մեկ՝ ի պատիվ Զևս աստծու:
Օլիմպիական խաղերի պաշտոնական սկիզբը համարվում է մ. թ. ա. 776 թ., երբ խաղերն սկսեցին համարակալել և գրանցել հաղթողների անունները:
Թեմա՝ Բաշխական օրենքը ամբողջ թվերի համար
Սովորաբար, երբ մենք տեսնում ենք այսպիսի արտահայտություն …
Մենք պարզապես սկզբում կատարում ենք փակագծերի ներսի գործողությունը, հետո հաշվում ենք ընդհանուր արտահայտությունը.
Այդպես մենք հետևում ենք մեզ արդեն ծանոթ «գործողությունների հաջորդականությանը»:
Բաշխական օրենքը կիրառելիս սկզբում 4-ը սկզբում բաշխում ենք 8-ին, այնուհետև՝ 3-ին:
Դրանից հետո պետք է հիշենք, որ սկզբում պետք է բազմապատկել և դրանից հետո միայն գումարել:
Երկու դեպքում էլ ստանում ենք 44:Ինչո՞ւ այլ կերպ լուծեցինք հավասարությունը, եթե սկզբում պարզապես կարող էինք փակագծերի ներսի արտահայտությունը հաշվել: Այսպես մենք պատրաստվում ենք այնպիսի արտահայտություններ լուծելուն, որտեղ փակագծերի փոխարեն կլինեն տառեր։
Օրվա առաջադրանքները
Համարներ 346, 347, 348, էջ՝ 68:

բ) 57⋅39 + 57⋅64,= 57x(39+64) գ) 39⋅42 + 28⋅42= 42x(39+28)
դ) 73⋅57 + 79⋅57, = 57x(73+79) ե) 13⋅195 − 13⋅41= 13x(195+54)
զ) 27⋅48 − 19⋅48, = 48x(27×19) է) 54⋅88 − 54⋅87= 54x(88+87)

բ) 57⋅39 + 57⋅64,= 57x(39+64) գ) 39⋅42 + 28⋅42,= 42x(39+28)
դ) 73⋅57 + 79⋅57,= 57x(73+79) ե) 13⋅195 − 13⋅41,= 13x(195+41)
զ) 27⋅48 − 19⋅48,= 48x(27+19) է) 54⋅88 − 54⋅87:= 54x(88+87)


ա) 350⋅46 + 250⋅46=46x(350+250)
բ) 728⋅49 − 528⋅49=49x(728+528)
գ) 52⋅100 − 52⋅99=52x(100+99)
դ) 99⋅48 + 1⋅48=48x(99+1)
ե) 4300-43×99=4300-(43×99)
զ) 999⋅156 + 156=156×999
է) 128×32+872×32-1000×31=32×31(128+872+1000)
ը) 728⋅359−628⋅359+641⋅1000=359×641(728+628+1000)
թ) 999⋅999−999⋅989−9990=999(9990+989)
Полный или неполный
№ 13
Приготовь
для опыта:
стакан,
20 монет,
воду
Налей в стакан воду до самого края. Полон он или не полон?
Ты говоришь — полон. Проверим.
Возьми два десятка монет и опускай в стакан монетку за монеткой. Если погружать монетки в воду осторожно, без всплеска,
немало их поместится в этом «полном» стакане, и вода не скоро
начнет переливаться через край; при этом поверхность воды в стакане понемногу примет выпуклую форму.
№ 13
Պատրաստել
փորձի համար.
բաժակ,
20 մետաղադրամ,
ջուր
Ջուրը լցնել բաժակի մեջ մինչև եզրը։ լիքն է, թե ոչ:
Դուք ասում եք լիքը. Եկեք ստուգենք.
Վերցրեք երկու տասնյակ մետաղադրամ և մետաղադրամի ետևից թաթախեք բաժակի մեջ: Եթե մետաղադրամները զգուշորեն, առանց շաղ տալով, ընկղմում եք ջրի մեջ,
նրանցից շատերը կտեղավորվեն այս «լիքը» բաժակի մեջ, իսկ ջուրը՝ ոչ շուտով
կսկսի լցվել; այս դեպքում բաժակի ջրի մակերեսը աստիճանաբար ուռուցիկ ձև կստանա։
Շատրվան շշում
№ 24
Приготовь
для опыта:
банку,
пузырёк,
пробку,
соломинку,
свечу,
папиросную
бумагу,
воду
Наполни водой на три четверти небольшой пузырек из-под лекарства. Пропусти сквозь пробку соломинку как можно меньшего
диаметра. Этой пробкой очень плотно закупорь пузырек; соломинка должна доходить почти до дна.
Накрой теперь пузырек стеклянной банкой, которую предварительно подержи несколько мгновений опрокинутой над пламенем
свечи. Воздух в банке нагреется, расширится, и часть его выйдет
наружу. Банка скоро начнет остывать и втягивать в себя воздух
обратно. Но ты подложи под пузырек и под большую банку несколько листов смоченной в воде папиросной бумаги или кусок резины и плотно прижми сверху банку, опрокинутую над пузырьком.
Тогда воздух снаружи не сможет войти в банку. Давление воздуха
в пузырьке будет больше, чем в банке, и поэтому из верхнего конца
соломинки ударит фонтан.
№ 24
Պատրաստել
փորձի համար.
բանկ,
սրվակ,
խցան,
ծղոտ,
մոմ,
ծխախոտ
թուղթ,
ջուր
Դեղորայքի փոքրիկ շշի երեք քառորդը լցրեք ջրով: Խցանափայտի միջով անցկացրեք հնարավորինս փոքր ծղոտը
տրամագիծը. Շատ սերտորեն փակեք սրվակը այս խցանով; ծղոտը պետք է հասնի գրեթե մինչև հատակը:
Այժմ սրվակը ծածկեք ապակե տարայով, որը նախ պահում եք կրակի վրա շրջված մի քանի րոպե:
մոմեր. Սափորի օդը կտաքանա, կընդլայնվի, և դրա մի մասը դուրս կգա
դուրս. Սափորը շուտով կսկսի սառչել և օդի մեջ մտնել:
ետ. Բայց դուք դնում եք ջրի մեջ թաթախված մի քանի թերթ անձեռոցիկ կամ ռետինե կտոր սրվակի տակ և մեծ բանկայի տակ և ամուր սեղմում եք սրվակի վրա շրջված բանկայի վրա:
Այդ դեպքում դրսից օդը չի կարողանա մտնել բանկա։ Օդի ճնշում
սրվակի մեջ ավելի շատ կլինի, քան բանկայի մեջ, հետևաբար՝ վերին ծայրից
ծղոտները հարվածեցին շատրվանին.